Căn nguyên là chủ đầu tư công trình và đơn vị thi công không công khai thông tin về dự án như Quyết định 80/2005/QĐ-TTg đã quy định và cũng không có chế tài nép họ phải thực hành quyết định này
Liên hệ công tác thì viên chức bảo vệ đáp mạnh tay, đây là công trình cấp nhà nước, do các bộ, ngành thực hành, cán bộ cấp xã không có nhiệm vụ ở đây.
Lúng túng, thiếu thực chất Giám sát đầu tư tại cộng đồng là công việc khó khăn, không có thù lao, thường gặp sự chống đối của chủ đầu tư, nhà thầu; nếu không có sự kết hợp, tương trợ, can thiệp kịp thời của chính quyền, công tác giám sát không thể đáp ứng yêu cầu.
Điển hình, tại xã Tân Minh (Sóc Sơn), công trình xây dựng hội trường UBND xã có nhiều vi phạm về khối lượng thi công, chất lượng nguyên - nguyên liệu. Tại các xã ngoại thành, trước đòi hỏi giám sát nhiều công trình cùng lúc trên địa bàn; lại không có ai giám sát công tác giám sát của MTTQ, nhiều BGSĐTCĐ đối phó bằng cách chỉ thực hiện giám sát các dự án, công trình đơn giản còn bỏ qua các dự án không rõ chủ đầu tư, quy mô lớn, nhiều hạng mục, phức tạp… Ở xã Phú Sơn (Ba Vì), do địa bàn cùng lúc khai triển nhiều dự án của thị thành, Chủ tịch MTTQ xã không rà, đôn đốc nên BGSĐTCĐ đã "quên" nhiệm vụ giám sát cho nhàn, lại an toàn, không đụng chạm ai.
Đến chập tối, BGSĐTCĐ tranh thủ về nhà ăn cơm, chủ thầu ào ạt cho tập trung nguyên vật liệu rồi quây kín khiến BGSĐTCĐ không thể phát hiện việc sử dụng gạch non, xi măng mác thấp, sắt không đúng tiêu chuẩn… Khi thi công các hạng mục, chủ thầu tụ tập nhân lực làm liền một mạch từ 9h tối đến sáng hôm sau, đặt tình thế vào sự đã rồi khiến BGSĐTCĐ gặp rất nhiều khó khăn trong thực thi nhiệm vụ… Trên đây chỉ là vài tỉ dụ mà người trong cuộc kể lại, còn trên thực tại, những "chiêu thức" để né tránh công tác giám sát đầu tư tại cộng đồng rất "muôn hình vạn trạng".
Cũng theo đề đạt của cán bộ chiến trường cơ sở, nhiều công trình địa phương chẳng thể biết ai làm chủ đầu tư, quy mô, thiết kế, dự toán kinh phí… thế nào thì làm sao có thể thực hành công tác giám sát? Với các dự án do cộng đồng đóng góp, chính quyền cơ sở làm chủ đầu tư, công tác giám sát của chiến trận lại gặp rào cản khác.
Giám sát đầu tư tại cộng đồng là công việc khó khăn, rất cần sự vào cuộc quyết liệt và kịp thời của các cơ quan chức năng. Trưởng ban công tác chiến trường thôn 11, xã Thạch Hòa (Thạch Thất) Mai Văn Nhuần cho biết: Tại các công trình lớn nằm trên địa bàn như đường 419, Dự án đầu tư xây dựng ĐHQG Hà Nội, KCN cao… đều được rào chắn, có biển "Không nhiệm vụ cấm vào".
Bài 1: Cơ chế phải ngang tầm nhiệm vụ Theo Quyết định 80/2005/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, MTTQ có quyền giám sát các công trình triển khai trên địa bàn có vốn đầu tư của Nhà nước, cộng đồng, người dân; theo dõi, đánh giá việc chấp hành quy định về quản lý đầu tư của cơ quan có thẩm quyền quyết định đầu tư, chủ đầu tư, ban quản lý dự án, nhà thầu, đơn vị thi công; phát hiện các vi phạm quy định quản lý đầu tư để kịp thời ngăn chặn, xử lý, chống phung phá, thất thoát vốn và tài sản quốc gia… Nhưng thực hiện những nhiệm vụ trên là không dễ dàng khi thiếu cơ chế, chính sách cụ thể.
Tại xã Đức Thượng (Hoài Đức), nhiều dự án không thực hiện công khai danh mục thi công, thiết kế, mẫu nguyên vật liệu, dự toán kinh phí… Khi Ban giám sát đầu tư cộng đồng (BGSĐTCĐ) yêu cầu công khai thông báo, cung cấp bản thiết kế, dự toán kinh phí thì chủ thầu lờ đi, đến khi tiến độ công trình chậm, chủ thầu đổ lỗi ngay cho BGSĐTCĐ gây khó dễ.
Đây cũng là lý do cán bộ Mặt trận không thể tiếp cận được với phần đông dự án do cấp quận, huyện, đô thị hay các bộ, ngành của trung ương làm chủ đầu tư.
Chuyện tương tự cũng thể hiện rõ ở báo cáo kết quả công tác giám sát đầu tư tại cộng đồng 6 tháng đầu năm 2013 của các quận, huyện như Hà Đông, Hoài Đức, Ứng Hòa… Trong khi quá trình thành thị hóa ở thành phố diễn ra mạnh mẽ, cơ sở hạ tầng liên tiếp được đầu tư nâng cấp hoặc xây dựng mới, khu vực nông thôn dồn lực tụ hợp cho việc xây dựng nông thôn mới; tại các xã, phường không thể nói là bít tất các công trình đều bảo đảm hoàn toàn đúng thiết kế, kỹ thuật, chỉ tiêu chất lượng, khối lượng thi công… Vậy nhưng theo vắng, kết quả giám sát 6 tháng đầu năm 2013 của hàng chục xã, phường trong thành phố đều rất êm ả, không có vấn đề gì đặc biệt xảy ra.
TS Bùi Xuân Đức - Viện trưởng Viện Nghiên cứu khoa học trận mạc (thuộc Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam) khẳng định: "Những quy định về giám sát của MTTQ trong Hiến pháp, pháp luật và các văn bản quy phạm luật pháp khác còn chung chung, chưa có cơ chế cũng như điều kiện đảm bảo".
Đây là căn nguyên chính khiến công tác giám sát đầu tư tại cộng đồng của chiến trường chưa phát huy được hiệu quả, thiếu bản tính. Cán bộ Mặt trận của xã đã nhiều lần kiến nghị về các vi phạm Quyết định 80/2005/QĐ-TTg nhưng chính quyền xã không phúc đáp, chủ thầu thách thức: "Ông không ký thì tôi vẫn quyết toán được".
Liệu kết quả đó đã đề đạt đúng tình hình thực tế? PGS. Trưởng BGSĐTCĐ thôn Triều Khúc, xã Tân Triều (Thanh Trì) Lê Văn Cơ than vãn: BGSĐTCĐ thay phiên nhau túc trực cả ngày ở công trường thi công trường mầm non trên địa bàn. Thí dụ, trạm bơm Đan Hoài thực dân địa bàn hai xã Liên Hà và Liên Trung (Đan Phượng) là công trình có tác động trực tiếp đến hoạt động sinh sản của người dân nhưng trận mạc cũng không thể tham gia giám sát.
Ảnh: Bá Hoạt Đa dạng các chiêu né giám sát Phát biểu tại cuộc tọa đàm về nâng cao chất lượng công tác thanh tra dân chúng và giám sát đầu tư tại cộng đồng do Ủy ban MTTQ TP Hà Nội vừa tổ chức, Chủ tịch Ủy ban MTTQ huyện Đan Phượng Đặng Văn Hội trằn trọc: Hiện chiến trận mới chỉ giám sát được một số công trình do cộng đồng đóng góp hoặc các công trình phúc lợi do UBND xã, phường làm chủ đầu tư.
Đây là điều khôn xiết tế nhị, bởi UBND là cơ quan cấp kinh phí hoạt động cho MTTQ, nếu chẳng may làm mất lòng lãnh đạo cơ sở thì rất có thể kinh phí hoạt động của MTTQ các năm tiếp theo sẽ bị cắt giảm do một số lý do rất "hợp lý" và "khách quan". Vì lý do này, nhiều BGSĐTCĐ chọn cách lờ đi không giám sát các công trình do địa phương làm chủ đầu tư.
Phó chủ toạ Ủy ban MTTQ huyện Sóc Sơn Nguyễn Đăng Hải cho biết: "Ngay tại một số công trình do xã làm chủ đầu tư, chiến trận cũng không thể giám sát.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét